ลักษณะของสำนวนไทย

           สำนวนไทยไม่ว่าจะเป็นสำนวนทั่วไป สุภาษิตหรือคำพังเพยล้วนมีความไพเราะสละสลวยอยู่ในตัว ถ้อยคำที่นำมาเรียบเรียงเป็นสำนวน มักใช้คำที่คล้องจองกัน ฟังดูเหมือนกับบทร้อยกรอง หรือบทเพลง เช่น การกินการอยู่ใครไม่สู้พ่อการพ่ายการถ่อพ่อไม่สู้ใคร น้ำมาปลากินมดน้ำลดมดกินปลา เป็นต้น 
          ธรรมชาติของภาษาไทย เป็นภาษาที่มีวรรณยุกต์ หรือมี"ระดับเสียง" คือมีเสียงสูงเสียงต่ำ เป็นระดับเหมือนเสียงดนตรี ดังนั้นเมื่อเวลาพูด คนที่มาจาก ภาษาที่ไม่มีระดับเสียง เขาจึงฟังภาษาของเราว่าคล้ายกับภาษาเสียงดนตรี คือมีเสียงสูง เสียงต่ำหลายระดับ ซึ่งแตกต่างจากภาษาอื่นๆ เช่น ภาษาอังกฤษ เป็นต้น ในภาษาอังกฤษ เขาไม่มีวรรณยุกต์บอกระดับเสียงสูงเสียงต่ำ เขาจึงใช้การเน้นพยางค์ในคำ หรือเน้นคำในประโยคเพื่อให้เกิดความเข้าใจ ฝรั่งใช้การพูดของเขาเช่นนั้น ดังนั้นเวลาที่เราจะพูดภาษาอังกฤษ เราจำเป็นต้องเลิกนึกถึงเสียงสูงเสียงต่ำ แล้วคิดถึงแต่การเน้นคำเน้นพยางค์แทน จึงจะพูดกับเขารู้เรื่อง 
          การพูดภาษาไทยนั้น ไม่ได้ใช้คำคล้องจองเพื่อความไพเราะเพราะพริ้งอยู่เฉพาะเพียงสำนวนเท่านั้น แม้ในการพูดจาปรกติธรรมดาทั่วไป คนไทยสมัยก่อนก็มักจะใช้คำคล้องจองโดยการเติมสร้อยคำเข้าไป เช่น เมื่อต้องการพูดคำว่า "บ้าน" ก็พูดว่า บ้านช่อง หรือ บ้านช่องห้องหอ ฯลฯ ลักษณะการพูดแบบนี้เป็นการพูดปกติวิสัยของคนทั่วไป แต่ในปัจจุบัน ลักษณะการพูดแบบนี้ได้ลดน้อยลงและสูญหายไปเกือบหมดแล้ว ยังอาจพบได้บ้างตามหมู่บ้านในชนบท ซึ่งน่าเสียดายเป็นอย่างยิ่ง สมัยก่อนเมื่อได้ฟังคนเฒ่าคนแก่นั่งคุยกัน ทำให้รู้สึกว่าฟังไม่น่าเบื่อ ไม่ใช่เพราะว่าคนแก่เหล่านั้นพูดเสียงอ่อนเสียงหวาน แต่ท่านพูดกันด้วยถ้อยคำสำนวนแบบไทยๆ ฟังรื่นหูกว่าภาษาใดๆในโลกนี้ หากพวกเราช่วยกันอนุรักษ์เอาไว้ให้อยู่ยืนยาวไปได้ ก็เสมือนหนึ่งเราได้ช่วยกันรักษาเอกลักษณ์ความเป็นไทย ซึ่งเป็นส่วนสำคัญเอาไว้ได้นั้นเอง ชาติไทยเราก็คงจะไม่ถูกกลืนโดยวัฒนธรรมของต่างชาติเป็นแน่